Archive for સપ્ટેમ્બર, 2009

આત્માની માંદગી….? ચિંતા કરો સાહેબ..!

સપ્ટેમ્બર 23, 2009

મંગલ મન્દિર ખોલો
દયામય ! મંગલ મન્દિર ખોલો !

જીવનવન અતિ વેગે વટાવ્યું,
દ્વાર ઊભો શિશુ ભોળો,
તિમિર ગયું ને જ્યોતિ પ્રકાશ્યો,
શિશુને ઉરમાં લ્યો, લ્યો,
દયામય ! મંગલ મન્દિર ખોલો !

નામ મધુર તમ રટ્યો નિરન્તર,
શિશુ સહ પ્રેમે બોલો,
દિવ્ય-તૃષાભર આવ્યો બાલક,
પ્રેમ-અમીરસ ઢોળો,
દયામય ! મંગલ મન્દિર ખોલો !

– નરસિંહરાવ દિવેટિયા

ચાલો આજે આ પ્રાર્થના કરીએ.. થોડો ખોરાક ખવડાવીએ આપણા આત્માને..અને તે પણ પૌષ્ટિક આહાર.ખબર છે આપણે રોજ આપણા આત્મા ને ફાસ્ટફુડ ખવડાવતા હોઈએ છીએ.

બધુ જ ફટાફટ.
જમવાનું ફટાફટ,
કામ પણ ફટાફટ,
ચાલવાનું ફટાફટ,
વાંચવાનું પણ ફટાફટ,
ફરવાનું પણ ફટાફટ
ઈન્ટરનેટ ફટાફટ,
સફર ફટાફટ,
વાત ફટાફટ,

અને તે જ રીતે
પ્રાર્થના પણ ફટાફટ..!
અને આ ફટાફટી કરવામાં આપણા આત્મા ને કેટકેટલી માંદગી ઘેરીને બેઠી છે..?
નિષ્ઠુરતા,સ્વાર્થ,દંભ,અધીરતા,આવી તો કેટકેટલી બિમારીઓ ઘર કરી ગઈ છે.પછી ફરિયાદ કરો કે આત્માનો અવાજ આવતો નથી..તો તે કયાંથી આવે ? બિમાર આત્મા અવાજ તો શું,તે હલનચલન પણ બંધ કરી દે અને આત્મા હલનચલન બંધ કરે તો ઉંઘ ક્યાથી આવે ?

ભાઈ ટુંકી ને ટચ વાત..
જેવો આહાર તેવો થશે વ્યવહાર અને
સારો વ્યવહાર તો રોજે રોજ તહેવાર..!

તો હવે પ્રાર્થના રુપી પૌષ્ટિક ખોરાક ખવડાવશોને તમારા આત્માને ? કે પછી ફાસ્ટફુડથી જ કામ ચલાવશો..?
બાકી જેવી તમારી મરજી….!

-મીત

છઠ્ઠુ ગૃહ કવિ સંમેલન સફળ રીતે સંપન્ન..!

સપ્ટેમ્બર 19, 2009

વાહ વાહ અને બસ વાહ જ કરવી પડે…! છઠ્ઠા ગૃહ કવિ સંમેલનમાં આ ઉદગાર વારે વારે સાંભળવા મળ્યો..સ્વાભાવિક છે..! કારણ કે જ્યારે નવી પેઢીને સતત બગડતી કહેનારા લોકોને પ્રેરણારુપ બની એ જ નવી પેઢી ઓરકુટ જેવા માધ્યમથી મળેલી કવિતા પ્રસ્તુત કરે ત્યારે મઝા પડી જાય. અને જો એમા કવિ ગૌરાંગ ઠાકર ભળે તો ?..
એક યુવાન મિત્ર ધવલએ આ કવિતા વાંચી સંભળાવી..

જીવતા બાપને ‘ડેડ’ કહે અને બા ઇજિપ્તની ‘મમી’,
સાચ્ચું કહું છું ‘બોસ’, આપણને વાત જરાય ના ગમી.

પા પા કહીને અડધો કરે ને મોમની બનાવે મીણબત્તી,
સવારમાં તો ફ્રેન્ડશિપ કરે, ને સાંજ પડતાંમાં કટ્ટી.

ઘર સ્કૂલોમાં ફેરવાયાં સ્કૂલોમાં ઓપન હાઉસ,
ટીચરો સહુ ચર્ચા કરે છે, જેમ બિલ્લી ને માઉસ.

દેશના ભાગાકાર કરીને માગે સહુ ડોનેશન (દો-નેશન),
કૉલેજમાં તો જલસા યારો, કોચિંગ ક્લાસમાં ફેશન.

શિક્ષણ કે sick ક્ષણ છે, સંસ્કૃતિનું કેવું મરણ છે ?
એકલવ્યનો અકાળ પડ્યો છે, દ્રોણનુંય ક્યાં શરણ છે ?

ક્યાં સુધી આ જોયા કરવું, ક્યાં સુધી ચાલશે આમ ?
મા સરસ્વતી ! ત્રાહિમામ ! ત્રાહિમામ ! ત્રાહિમામ !

મઝા પડી ને..! તો વળી મૌલિક નામના મિત્રએ કહ્યું કે,
નજીક આવે છે મારી ને અડવા પણ નથી દેતી,
મને છંછેડીને પછી ઝઘડવા પણ નથી દેતી.
કરી વાતો જુદાઈની મને રડમસ કરી મુકશે
પછી ગમ્મત કરી મને રડવા પણ નથી દેતી.
કહે છે મિત્ર છો મારા તમે સૌથી કરીબી પણ
નથી એ પ્રેમમાં પડતી ને પડવા પણ નથી દેતી.

સાચી વાત છે પ્રેમમાં પડનારાઓને ગુરુત્વાકર્ષણનો નિયમ લાગુ નથી પડતો..

આ ગૃહ કવિ સંમેલનમાં પહેલીવાર આવેલા મિત્ર ભૌતિક શેઠે સ્વલિખિત કવિતાનુ પઠન કર્યુ.
શરુઆત કરી પત્ની માટે લખેલ એક મુકતકથી..

“ન્રુત્યાંગના ની છટાઓ જેવી છટાઓ થી
મન મોહિત કરી ગઇ મારું,
ચન્દ્ર ના પ્રકાશ ની ગતિ એ;
હ્રદય સંમોહી ગઈ મારું.
– ભૌતિક શેઠ”

શાને રોવે તું પૈસા ની પાછળ હે માણસ,
સંબંધ બધા તું ભૂલ્યો પૈસા ની પાછળ હે માણસ,
લાગણી નાં ફૂવારા તે શાને બંધ કર્યા હે માણસ,
ભીતિ-ભાન ભૂલાવી શાને પૈસા પાછળ તું ભાગ્યો હે માણસ;

અસમંજસ ભર્યું જીવન ઘડી કાઢ્યું તે તારું હે માણસ,
નથી સવાર કે નથી સાંજ નું ભાન હવે તને રહ્યું હે માણસ,
‘કુટુંબ’ જેવો શબ્દ તને અવરોધ લાગવા લાગ્યો હે માણસ,
દેશ છોડી પરદેશ મા ‘માં’ શોધવા તું ભાગ્યો હે માણસ;

અદભુત રચના અને તેની રજુઆત પણ…!
તો યુનાયટેડ કિંગડમથી મિત્ર પ્રવીણ પરમાર ઉર્ફ ‘પલ’ એ આ રચના મોક્લી હતી જે મે વાંચી સંભળાવી…!

ક્યાંક ઉકેલ બની હું સમજાઇ જાઉં છું,તો
ક્યાંક કોયડો બની હું ગુંચવાઇ જાઉં છું,

ક્યાંક શબ્દ બની હું ખીલી  જાઉં છું,તો
ક્યાંક મૌન થઇ હું મુરઝઇ જાઉં છું,

ક્યાંક વિશ્વાસ બની હું જીવી જાઉં છું,તો
ક્યાંક નિશ્વાસ બની હું ફેંકાઇ જાઉં છું,

ક્યાંક સાથ બની હું સર્જાય જાઉં છું,તો
ક્યાંક એકલતા બની હું ઑલવાય જાઉં છું,

ક્યાંક હાસ્ય બની હું ઉજવાય જાઉં છું,તો
ક્યાંક આંસું બની હું ભીંજાઇ જાઉં છું,

ક્યાંય “પલ” તમ જેવો ના થઇ શક્યો તેથી જ તો
લાગણીશીલ રહી સંબંધોમાં અટવાઈ જાઉં છું,,,,

-ઃઃપ્રવિણ પરમાર “પલ”

અને પછી અમે આમંત્ર્યા અમારાં મુખ્ય મહેમાન કવિ ગૌરાંગ ઠાકરને…!
શરુઆત કંઈક આવી થઈ.

બધા ફુલોનુ ઝાકળ પાછું આપે
નહિ તો સુર્ય રાજીનામુ આપે.

અમે ચારે તરફ ફરી વળ્યા પણ
હવા ક્યાં ખુશ્બુનું સરનામુ આપે?

ખરી ઈશ્વર કૃપા એને ગણી લો
કદી કોઇના માટે આંસુ આપે.

તું પહેલા વ્હેંત નીચો તો નમી જો
તને એ બેઠો કરવા માથું આપે.

અને માનો આખો માહોલ લાગણીમય બની ગયો..
અને યુવાનો અને પરણેલા ઓ માટે આ મુકતકો  કહ્યા તે તો લાજવાબ હતા,

એક જાડીને જો બીજી જો કાળી પડે
ત્રીજી બટકીને જો ચોથી ઉંચી પડે
છોકરીમાં અગર રુપ જોશે અંહિ
બાજુવાળાની જોડે એ હાલી પડે

એ દશા લગ્ન પશ્ચાત બહુ ભારી પડે
એક દિ એક પત્ની જ  ચલાવી પડે
જે થયુ એમાં કંઈ પણ નવું નહિ થશે
ભાખરી તો શાક સાથે જ ખાવી પડે

આ બધી રચના બાદ તો આ રચનામાં મઝા પડી ગઈ..

જયાં પ્રણયની કાર્યવાહી થાય છે
ત્યાં જ આંખો ડોઢ ડાહી થાય છે.

આ પવન વંઠે પછી વંટોળ થાય
વૃક્ષની એમા ગવાહી થાય છે.

પ્રણયની સફરનાં ક્યાં નકશા મળે છે?
તમે ચાલવા માંડો રસ્તા મળે છે.

કવિ ભાગ્યેશ ઝાના પુત્રી પ્રાર્થના ઝા એ છેક અમેરિકાથી પોતાની રચના ખાસ આ ગૃહ કવિ સંમેલન માટે મોકલાવી હતી.
પાંપણે આવીને છટકી  જાય છે
આંસું જેવુ કંઈક અટકી જાય છે

સાવ લીસ્સા,કોરા કાગળ જેવું છે.
કલમ પકડું ને સરકી જાય છે

તારા માં ખોવાઈ ગઈ છું એટલે
જ્યાં ને ત્યાં ‘હું’ ઓગળી જાય છે.

કેટલો ઉંડો સંબંધ છે અંદર સુધી
ના જલાવુ જાત તો કાળ ભરખી જાય છે.

આ આ નોખા કવિ એ આ ગૃહ કવિ સંમેલનનો અંત પણ પોતાની રીતે જ કર્યો
કહે કે

ભીડ સાથે ચાલનુ આપણને નહિ ફાવે
બધા જેવા થવાનુ આપણાથી નહિ બને.

તુ હ્રદય તપાસી દોસ્તી કરજે અંહિ દોસ્ત
જાતને શણગારવાનુ આપણાથી નહિ બને

આપણા અળગા થવાનું મંજુર છે મને પણ
કાળજે થી કટકા કરવાનુ આપણા થી નહિ બને

આવા કવિને હંમેશા હ્રદયમાં વસાવી રાખવાની ખેવના સાથે અંતે કવિ જ્યન્ત પાઠ સાહેબની આ રચના સાથે ગૃહ કવિ સંમેલન પુર્ણ કર્યુ.

રસ્તાઓ અચાનક મળી ગયા
બે ઘડી વાતે વળગ્યા ને
છૂટા પડી ગયા.

ઝરણાં અચાનક મળી ગયાં
એકબીજાને ભેટ્યાં ને
ભળી ગયાં.

અમે અચાનક મળી ગયાં
-અમે, ના રસ્તા કે ના ઝરણાં
એટલે-
ના છૂટાં પડ્યાં, ના ભળી ગયાં !

-જયન્ત પાઠક.

“ચાલને માણસમાં થોડું વ્હાલ વાવી જોઈએ..! “

સપ્ટેમ્બર 18, 2009

આંધળો સસરો ને સરંગટ વહુ, એમ કથા સાંભળવા ચાલ્યું સહુ.
કહ્યું કાંઈ ને સમજ્યું કશું, આંખનું કાજળ ગાલે ઘસ્યું.
ઊંડો કૂવો ને ફાટી બોક, શીખ્યું-સાંભળ્યું સર્વે ફોક.

વા વાયા ને વાદળ ઉમટયા.. નાનપણમા  નવરાત્રીમા આ રચના સાંભળવાની મઝા પડતી.પણ અફવા માટે આ રચના રચાઈ હોય તેમ લાગે..! એક પ્રશ્ન સતત સતાવે છે.ભારતમાં દરરોજ કેટકેટલા ઠેકાણે કેટકેટલી કથાઓ,રામકથાઓ,પ્રવચનો યોજાય છે પણ તોયે કેમ આ પૃથ્વીનું ઉધ્ધાર નથી થતું.આવુ બધુ થવા છતાં માનવ સ્વભાવ કેમ બદલાતો નથી ?ત્યારે અખાએ કહેલી ઉપરની રચના માંથી ઘણુ કહેવાય જાય છે.દોસ્ત આવી કથાઓ ઉપકારક ખરી પણ જો નવરા બેઠા હોઈએ ને ખાલી જતા સમયને પુરવા આવો ટાઈમ પાસ કરવા જાવ,બીજા આપણા માટે સારુ સારુ વિચારે એમ માનીને જાવ તો શુ કામનું? ભગવાનને પણ બનાવવા જાવ તે કંઈ ચાલતુ હશે?
અરે કોઈને બે ઘડી સમજો તો પણ પ્રભુ ભકિત કરી કહેવાય.. હેતથી ફુલના કુંડામાં પાણી રેડો તો પણ હરિ રાજી રાજી.મજબુત રીતે કસાયેલી મુઠ્ઠીની જેમ આપણે સતત અંદરને અંદર સાવ કસાતા જઈએ એના કરતા કૉઇ આગળ સવારે ફુંટતી કુંપળની જેમ ફુંટીએ તો પણ હરિને આપણને સર્જવાની સાર્થકતા અનુભવાય.કારણ કે એણે આપણને મોકલ્યા છે કૉઇને સમજવા માટે,કોઇને પ્રેરણા આપવા માટે.હંમેશા ખુશ રહેવા માટે…!
આવા સમયે કવિ ગૌરાંગ ઠાકરની પંકિતઓ યાદ આવે..,

ચાલને માણસમાં થોડું વ્હાલ વાવી જોઈએ,
ને પછીથી વાડ થઈ વેલા ટકાવી જોઈએ.

બસ બને તો એક દીકરાને મનાવી જોઈએ,
એ રીતે ઘરડાઘરો ખાલી કરાવી જોઈએ.

આવુ ઘણુ બધુ કરી શકાય…બસ એક ખેવના હોવી અનિવાર્ય છે.માણસ તરીકે જીવવાની. બીજાએ દોરેલી લીટી કે પગદંડી જેવી જ લીટી દોરવાને બદલે આપણા ચીતરડાં જાતે દોરવાની જરુર છે.. બીજા જીવ્યા તેનાથી સહેજ અલગ બની દોડવાની જરુર છે.આટલા મોટા આકાશને કેન્વાસ સમજી જાતે ચિત્રો બનાવવા છે..એક સીધી લીંટીમા દોડતી હવાને પોતાનો હાથ હલાવી જરા ચેન્જ ફીલ ના કરાવી શકાય..કોયલને કોરસ પુરુ પાડો તો એને પણ ગાવાનુ મન થાય..
બાકી  ગમે ઍટલુ કરીએ..ઠેરનુ ઠેર રહેશે..ચણી બોર જેવા છો ને ચણી બોરની જેમ ખોવાય જાશો જો એમાથી કંઈ નવુ નહિ ઉગે તો..!
-મીત

“હું અને તું “

સપ્ટેમ્બર 15, 2009

ચાલો આજ્થી શરુ કરીએ એક નવી નક્કોર કોલમ.જેને આપણે નામ આપ્યુ છે,”હું અને તું ” જેમા વાત હશે ક્યારેક ભકિતની તો ક્યારેક શકિતની,ક્યારેક વ્હેમની તો ક્યારેક પ્રેમની. આપણા સહુના અંતર વચ્ચેનું અંતર ઘટાડવાનો અભિગમ રાખીશ લાગણીઓના વરસાદમાં પલાળવાની કોશિશ નહિ કરું પણ ભીંજવવાનો પ્રયત્ન ચોક્ક્સથી કરીશ.મારો પરિચય આપુ તો હું છું મીત જેને કલમ કાગળ,ઝાડ,રસ્તો,કોયલ,આકાશ,ધરતી,નદી,પવન,હરિ સાથે ગાઢ મૈત્રી છે.આકશ ન વરસે તો એને વઢુ.ધરતીને જોઈ એને વ્હાલ કરું.કોયલ સાથે કોરસમાં ગાવાની મઝા પડે.તો નદીને સાગરમાં ભળતા જોવાની મઝા પડે.

આ કોલમમા આપણે બળવો કરીશું.ક્યારેક બાળક બની કે જેમને સંતાકુકડી રમવા માટે આ સમાજે ક્યાંય અંધારુ નથી રાખ્યુ.જેની પાસે ડ્રોઈગ કોમ્પીટીશનમા પ્રથમ આવવાની અપેક્ષા પણ હોશે હોશે રાખનારા એક ચીતરડો પણ બાળક્ને મરજી મુજબ નથી કરવા દેતા. તો ક્યારેક યુવાન બની કે જેના મુંઝવણ ને દુર કરવાને બદલે વધારે મુંઝવી દે છે આ વડિલોનો સમાજ.જેને પાઠ શીખવ્યા હોય પ્રામાણિક્તાના ને તેને અપ્રામાણિક બનવા મજબુર કરાય.

અરે પ્રેમની વાત પણ હોશે હોશે થશે.સમજણ,વિશ્વાસ,પરસ્પર સ્નેહનાં આધારે સચવાતા પ્રેમસંબંધની ચર્ચા કરીશું.પ્રાર્થના કરવાની રીતના ન્યુ વર્ઝનની પુરેપુરી માહિતી આપીશું.ભગવાન સાથે ગપ્પા કઈ રીતે મરાય તેની ટીપ્સ તો ખરી જ પણ ભગવાનને રીઝવવાના આઈડીયા લખલુંટ આપીશું.કવિતા મારો પ્રિય વિષય,અને ટુંકી વાર્તા મારો શોખ.અરે આ બધા વડે પણ આપણા ગાલ લાલ કરીશું.
બસ આ કોલમ વડે સહુ કોઈને મલકાતાં કરવા છે,વિચારતા કરવા છે,મથામણ અનુભવી ને બહાર નીકળતા કરવા છે.મનમાં બનાવેલા મનઝરુખાની સાફસફાઈ કરી તેમા બેસી ગુફતગુ કરતા શીખવવું છે.માન- અપમાન,રાગ-દ્વેષ,સુખ-દુઃખ,આ બધાથી પર થઈ પ્રેમ,સ્નેહ,મધુરપ,સ્પંદનનાં ક્લાસ લેવા છે.શિયાળામાં ખરી પડેલાં પાંદડાઓનાં વિયોગથી પીડાતા વૃક્ષોને કંપની આપી તેમની પીડા ઓછી કરવી છે.મળવુ છે ધરતીને ક્ષિતિજ પર જઈ જયાં તે આકાશની આવવાની આતુરતાથી રાહ જુએ છે.એને થોડો દિલાસો આપવો છે.ચાતક માટે મલ્હાર ગાવો છે કારણકે આ વખતે વરસાદે એને સાવ તરસ્યો  જ રાખ્યો છે.મૃત્યુને પણ બેંડ વાજા સાથે વધાવવાની તૈયારી કરવી છે.

બસ આવુ તો ઘણુ બધુ કરવુ છે આ કોલમ વડે…..!તમે સાથે આપશો ને..?
જો આમ થશે તો આપણે ભવિષ્યમા ગાતાં હોઈશું

“ના તને ખબર પડી ના મને ખબર પડી
કે હું પ્રેમમાં પડ્યો કે તુ પ્રેમમાં પડી.”

તો મળીશુ આવતા ગુરુવારથી હું અને તું, તું અને હું.

ચચરાટઃ
નિર્દોષતા અને વિસ્મય-
આ બે વસ્તુઓ
જ્યારભું બાળકોમાં જોતો નથી
ત્યારે હું વિચારુ છું
આ ગયા ભવના
ક્યા પાપનો અભિશાપ છે.?
-ચદ્નકાંત બક્ષી.

લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં..!

સપ્ટેમ્બર 11, 2009

લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં,
એને ઉકલી જાજે તું તારી સાનમાં….
લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં…..

સંબોધી સુરજના પહેલા કિરણોથી
લીધાં ઉગતી ઉષાના ઓવરણા,
જતમાં લખવાનું કે, તું ઝાકળ ભિનાશ
તને ઝુલાવે કૂંપળના પારણા,
પછી પંખીડા ગાય તારા કાનમાં……
લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં…..

વાવડમાં વરસાદી વાદળ બિડ્યાં ને
બિડ્યાં યાદ કેરા કંકુ ને ચોખા,
છતરીયે હોય છતાં ભિંજાવું હોય
એવા મોકલું છું ઓરતા અનોખાં,
સાવ નીતરતી રહેજે તું તાનમાં……
લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં…..

ગમતાં કેસુડા તણાં રંગ તમે પૂરજો
ને કોરાં કાગળને ઊજાળજો,
પરબિડીયે ચોંટાડ્યું સરનામુ ’હેત’
એને હળવેથી હૈયે સંભાળજો,
તારો લિખીતંગ નથી હું હવે ભાનમા…..
લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં….

બસ કશુ ઉમેરવુ નથી…કારણ કે..
“લખ્યો કાગળ મે મૌનની જબાનમાં,
એને ઉકલી જાજે તું તારી સાનમાં..”

તો આ કાગળ તમને આ રીતે મૌન મા લખુ છું.

હમજ્યા કે?

એક એવું ઘર મળે આ વિશ્વમાં..!

સપ્ટેમ્બર 11, 2009

એક એવું ઘર મળે આ વિશ્વમાં, ,
જ્યાં કશા કારણ વિના પણ જઈ શકું;
એક એવું આંગણું કે જ્યાં મને;
કોઈપણ કારણ વગર શૈશવ મળે !

એક બસ એક જ મળે એવું નગર;
જ્યાં ગમે ત્યારે અજાણ્યો થઈ શકું;
‘કેમ છો?’ એવુંય ના કહેવું પડે;
સાથ એવો પંથમાં ભવભવ મળે !

એક એવી હોય મહેફિલ જ્યાં મને,
કોઈ બોલાવે નહિ ને જઈ શકું !
એક ટહુકામાં જ આ રૂંવે રૂંવે,
પાનખરના આગમનનો રવ મળે !

તો ય તે ના રંજ કૈં મનમાં રહે –
અહીંથી ઊભો થાઉં ને મૃત્યુ મળે…

-માધવ રામાનુજ

ઘણીવાર મન કહે કે જો મને આમ મળ્યુ હોત તો હુ આમ કરી શકત,તેમ કરી શકત…!મને જો આમ મળી જાય તો આમ કરી નાંખુ,તેમ કરી નાંખુ..!પણ શુ આપણી ઈચ્છા મુજબ કશુ પણ થાય છે.?અનુભવે તો જણાયુ છે કે જેને સુખ ગણી આપણે માંગતા હોઈએ અને તે ક્યારેય ના મળે,અને જે ન માંગતા હોઈએ તે સામેથી ભટકાય..!પણ જો ભગવાન બધાને સુખનું સર્ટીફીકેટ આપવાનુ શરુ કરે તો એણે બધાને ઘડવા માટે,ઘસવા માટે દુઃખ નામનો જે કોર્ષ શરુ કર્યો છે તેની તો આવક જ બંધ થઈ જાય.. અને આવી મોઘંવારીમા તે કેવી રીતે ચલાવી લેવાય? એટલે ભાઈ ભગવાને પોતાની કોલેજ બંધ થોડી કરવી છે ? કવિની આ બધી જ ઈચ્છાઓ મારી પણ છે.સામેથી દુઃખ માંગશો તો સામેથી સુખ ગળે મળવા આવશે અને દુઃખ જેવો સારો શિક્ષક બીજો કોઈ નહિ…!વાત માનશો તો સુખી થશો. અનુભવથી કહુ છુ.

લહેરાઈ જવામાં લિજ્જત છે..!

સપ્ટેમ્બર 10, 2009

ગભરૂ આંખોમાં કાજળ થઈ લહેરાઈ જવામાં લિજ્જત છે;
ચર્ચાનો વિષય એ હોય ભલે ચર્ચાઈ જવામાં લિજ્જત છે.

વેચાઈ જવા કરતાંયે વધુ વહેંચાઇ જવામાં લિજ્જત છે;
હર ફૂલ મહીં ખુશબો પેઠે ખોવાઈ જવામાં લિજ્જત છે.

દુ:ખ પ્રીતનું જ્યાંત્યાં ગાવું શું? ડગલેપગલે પસ્તાવું શું?
એ જોકે વસમી ઠોકર છે પણ ખાઈ જવામાં લિજ્જત છે.

જે અંધ ગણે છે પ્રેમને તે આ વાત નહીં સમજી જ શકે,
એક સાવ અજાણી આંખથી પણ અથડાઈ જવામાં લિજ્જત છે.

બે વાત કરીને પારેવાં થઈ જાયે છે આડાંઅવળાં,
કૈં આમ પરસ્પર ગૂંથાઈ, વીખરાઈ જવામાં લિજ્જત છે.

સારાનરસાનું ભાન નથી પણ એટલું જાણું છું ‘ઘાયલ’,
જે આવે ગળામાં ઉલટથી તે ગઈ જવામાં લિજ્જત છે.

– અમૃત ‘ઘાયલ’

અમૃત ઘાયલની આ રચના ખરેખર પ્રેરણા આપનારી છે.
કવિ બહુ સરસ રીતે લખે છે કે,

“બે વાત કરીને પારેવાં થઈ જાયે છે આડાંઅવળાં,
કૈં આમ પરસ્પર ગૂંથાઈ, વીખરાઈ જવામાં લિજ્જત છે.”

આ ગઝલ એ તમામ વડીલોને લાગુ પડે જેઓ રીટાયર્ડ થવાની ઉમરે પણ રીટાયર્ડ નથી થતા.જીવનની શરુઆત જેટલા હોંશથી કરો છો તો એને સંકેલવાની તૈયારી પણ એટલા જ હોંશથી કરતા હોઈએ તો કેવું ?
દલીલ એવી થાય કે અમારે સમય કેવી રીતે પ્રસાર કરવો? અમે આખી ઝીંદગી કાર્ય કરવામા વ્યસ્ત રહ્યાને હવે એક્દમ નવરા પડીએ તો જીવવું મુશ્કેલ થઈ પડે.કદાચ આવા સમયે આ ગઝલની એકે એક પંકિત કામની છે.બસ પોતાના ઘડપણને જેમ જેમ સંકેલતા જઈએ તેમ તેમ આપણે કોઈક નવા ને સ્થાન આપતા જઈએ છીએ તે વાત ન ભુલવી જોઈએ.કેમ સમય પ્રસાર નહિ થતો ?
અરે જીવનમા વિવિધ અનુભવોમથી પ્રસાર થઈને જે ભાથુ મેળવ્યુ છે તે લુંટાવો..!
જે પીંછી વડે તમે ચિત્રકાર ન બની શક્યા તે પીંછી તમારી નવી પેઢીને આપીને સુખી થવામા શુ ખોટુ છે?
નવીસવી આવેલી જે જીન્સ પેન્ટ પહેરવાની તમારા બાપુજીએ ના પાડી હતી તે નવી પેઢીને પહેરવા દેવાની કેમ છુટ આપતા ખચકાવ છો..?
તમારા જે પ્રેમનો સ્વીકાર કરવાની તમારા જમાના એ ના પાડી તેવા જ કોઈ યુવાનના પ્રેમનો સ્વીકાર કરીને ધન્યતા અનુભવો.
કારણ..!

“જે અંધ ગણે છે પ્રેમને તે આ વાત નહીં સમજી જ શકે,
એક સાવ અજાણી આંખથી પણ અથડાઈ જવામાં લિજ્જત છે.”

શું જીવનની સમી સાંજે પણ આપણી આંખો નહિ ખુલી હોય ?
તમારાથી આખો સમાજ, અરે તમારા સ્વજનો પણ ટાયર્ડ ફીલ કરે તે પહેલા રીટાયર્ડ થવામાં શુ ખોટુ છે.જે અરમાનો પુરા ન થઈ શક્યા તે પુરા કરવાની શરુઆત આ ઉમરે જ થતી હોય છે…

માનવીની જીજીવિષા અને મૃત્યુરુપી પ્રેમિકાનુ મિલન…!

સપ્ટેમ્બર 3, 2009

મારી આંખે કંકુના સૂરજ આથમ્યા…
મારી વે’લ શંગારો વીરા, શગને સંકોરો
રે અજવાળાં પહેરીને ઊભા શ્વાસ !
મારી આંખે કંકુના સૂરજ આથમ્યા…

પીળે રે પાંદે લીલા ઘોડા ડૂબ્યા;
ડૂબ્યાં અલકાતાં રાજ, ડૂબ્યાં મલકાતાં કાજ
રે હણહણતી મેં સાંભળી સુવાસ !
મારી આંખે કંકુના સૂરજ આથમ્યા…

મને રોકે પંછાયો એક ચોકમાં;
અડધા બોલે ઝાલ્યો, અડધો ઝાંઝરથી ઝાલ્યો
મને વાગે સજીવી હળવાશ !
મારી આંખે કંકુના સૂરજ આથમ્યા…

– રાવજી પટેલ
બસ આ એક એવી પ્રેમિકા છે જે પ્રામાણિક રીતે તમને અપનાવી લે છે.વરસાદ પછી જો કોઇ તમને વગર સ્વાર્થે અપનાવે છે તો તે મૃત્યુ સિવાય કોઇ નહિ..રાવજી પટેલની આ રચના અદભુત છે અને એને ભુપેન્દ્રના અવાજમા સાંભળવી પણ એટલી જ હ્રદયદ્રાવક ઘટના છે..આ પંકિત તો અદભુત છે.માનવીની જીજીવિષા કેવી હોય તે અહિ વર્ણવ્યુ છે કવિએ…!

“મને વાગે સજીવી હળવાશ !
મારી આંખે કંકુના સૂરજ આથમ્યા…”

બસ એક જ વાત અહિ કહેવાની કે જ્યારે મૃત્યુરુપી પ્રેમિકાને મળવાનુ થાય તે પહેલા કોઇ વસવસો રહી ન જાય એની કાળજી રાખજો…!
-મીત

મારું ચોમાસું ક્યાંક આસપાસ છે

સપ્ટેમ્બર 2, 2009

આંખોમા બેઠેલા ચાતક કહે છે, મારું ચોમાસું ક્યાંક આસપાસ છે;
ગાલો પર લજ્જાની લાલી ફૂટ્યાનું કોઈ કારણ પૂછે તો કહું ખાસ છે.

કોરી કુંવારી આ હાથની હથેળીમાં માટીની ગંધ રહી જાગી;
તરસ્યા આ હોવાના કોરા આકાશમાં આષાઢી સાંજ એક માંગી.
વરસાદી વારતાઓ વાંચી વાંચીને હવે ભીજાવું એ તો આભાસ છે;
ગાલો પર લજ્જાની લાલી ફૂટ્યાનું કોઈ કારણ પૂછે તો કહું ખાસ છે.
આંખોમા બેઠેલા…

કોરપની વેદના તો કેમે સહેવાય નહીં રૂંવે રૂંવેથી મને વાગે;
પહેલા વરસાદ તણું મધમીઠું સોણલું રહી રહીને મારામાં જાગે.
નસનસ આ ફાટીને વહેવા ચહે છે, આ તે કેવો આષાઢી ઉલ્લાસ છે;
ગાલો પર લજ્જાની લાલી ફૂટ્યાનું કોઈ કારણ પૂછે તો કહું ખાસ છે.
આંખોમા બેઠેલા…
-તુષાર શુક્લ

બસ, ચાતક અને મારુ દિલ અમે બંન્ને આવુ જ કંઈ વિચારતા હતા કે, અમારું ચોમાસુ અમારી આસપાસ જ છે.અને લો આવી ગયો..!રુમઝુમ કરતો..! અને સાચું કહુ તો જો કોઈએ વરસાદની વરસવાની રીત નિહાળી હોય તો તેણે પ્રેમ કરવાની રીત શીખી લીધી.જેને પ્રેમ કરતા હોવ તેની રાહ આતુરતાથી જોતા હોવ અને તેના આવવાની ખબર જ્યારે વાતો પવન લઈને આવે અને તેના આવવાની બીકે વિરહ-વ્ય્થાના અંતના પડઘા સંભળાવા માંડે ત્યારે આવું જ થતું હોય છે.એ આવ્યો અને મનભરીને વરસ્યો..આને કહેવાય પ્રેમ..!